Arktyczna doskonałość: szwedzkie Mausery (cz. 1)

Szwedzi od czasów Potopu znacznie stracili na wojowniczości, ale ze skandynawskimi sąsiadami łączyło ich przekonanie, że choć cudzego nie chcemy, to swego nie damy. Oraz gotowość, by tego dowieść, jeśli trzeba – w boju.

W XIX i XX wieku (bo teraz to już nic nie wiadomo) nasi północni sąsiedzi podobnie jak Szwajcarzy nie szukali zwady i konsekwentnie bronili swej neutralności, ale ewentualni wrogowie doskonale wiedzieli, że zdobycie Szwecji nie będzie agresją miłą, łatwą i przyjemną, jak zdobycie Danii czy innej Norwegii (czego próbowali w 1940 roku alianci, ale źli Niemcy ich ubiegli). Systematyczne podtrzymywanie zdolności obronnej poprzez aktywne wsparcie państwa dla powszechnego sportu strzeleckiego w ramach istniejących już od XV wieku bractw kurkowych, w 1860 roku połączonych w struktury SSR (Skarpskytterörelsen, Ruchu Strzeleckiego) oraz łowiectwo, wciąż stanowiące w XIX wieku źródło zaopatrzenia dla znacznej części ludności, wspólnie zapowiadały ewentualnemu agresorowi poważne straty w ludziach od celnego ognia karabinowego. Podobnie jak wiele ówczesnych państw na świecie Szwecja nakładała na swoich obywateli obowiązek obronny trwający wiele lat. Zasadnicza służba wojskowa była do roku 1901 kontraktowa, ale potem skrócona z lat 7 do 2 stała się obowiązkowa dla każdego Szweda w wieku od 18 do 28 lat. Sytuacja taka trwała do 2010 roku, gdy pobór zniesiono – ale w związku z incydentami terrorystycznymi i agresywnymi działaniami Rosji przywrócono go w wymiarze ograniczonym do 4000 poborowych płci obojga rocznie w 2018 roku. Roczniki w wieku od 28 do 47 lat powołano zaś jednocześnie do Svenska Landstormen, szwedzkiego odpowiednika niemieckiego Landsturmu. Po zakończeniu służby zasadniczej rezerwiści do osiągnięcia 47. roku życia uczestniczyli w regularnie organizowanych ćwiczeniach SL, a wielu także później brało czynny i liczny udział w zawodach strzeleckich oraz innych działaniach paramilitarnych organizowanych przez SSR (od 1966 roku FSR: Frivilliga Skarpskytterörelsen, Ochotniczy Ruch Strzelecki). Po zakończeniu I wojny światowej SL praktycznie przestał istnieć, jego zadania przejął – na ile mógł – SSR, który w roku 1940 doczekał się wreszcie zorganizowania własnych formacji zbrojnych w postaci Obrony Terytorialnej (Hemvärnet, HV). W 1942 roku SL rozwiązano także formalnie, młodsze roczniki (do 35 lat) powołując do regularnej armii, a starsze (36–47 lat) wchłonęła HV. Dotychczasowa służba rezerwistów prowadzona w ramach SSR na zasadzie hobbystycznej przez 5 dni w roku, nabrała zorganizowanego kształtu. Po II wojnie światowej HV pozostała już na stałe elementem życia społecznego Królestwa Szwecji