2017/10/11

Od wielu lat pisujemy oddzielnie o karabinach i nożach: dziś wreszcie łączymy je w jedno, zajmując się dwudziestowieczną ewolucją noża mocowanego na karabinie – bagnetu.

Przez stulecia przed pojawieniem się broni palnej – a było ich znacznie więcej, niż minęło od czasu gdy mieszanina siarki, saletry i węgla zaczęła swe panowanie na polach bitew – człowiek toczył swe wojny używając broni białej: metalowych kling trzymanych w ręku lub przymocowanych do drzewca różnej formy i długości. Powstało ich wiele typów, różniących się materiałami, formą, rozmiarami i sposobem użycia: miecze, szable, piki, oszczepy, topory, lance, sztylety… Tę listę można ciągnąć w nieskończoność. To one sprawiały, że bitwa między dwiema grupami ludzi przeradzała się w ponurą rzeźnię, która wymagała od uczestników najwyższej odwagi i męstwa, by choćby przeżyć starcie, nie mówiąc o jego wygraniu.
Oblicze bitwy i dystans jej toczenia zaczęły rosnąć wraz z wynalazkiem prochu strzelniczego – a wraz ze wzrostem odległości sam konflikt stracił nieco na brutalnej intensywności. To był jednak tylko pozór, który pryskał natychmiast po wyczerpaniu zapasu amunicji: znów, po staremu o wszystkim decydowała chłodna stal w ręku i nerwy jak postronki.
Niska szybkostrzelność i pracochłonne nabijanie w kontrmarszu wymogło z początku podział wojsk polowych na uzbrojonych w broń palną muszkieterów i ubezpieczających ich w czasie przeładowywania pikinierów z parometrowymi (do obrony przed atakiem konnicy) pikami. Wzrost liczby strzelców wymagających ochrony pikinierów zaczął z czasem szkodzić efektywności armii. Jednak już w trakcie XVIII wieku postęp techniczny (zastąpienie zamków lontowych i kołowych skałkowymi) pozwolił na to, by broń palna z broni wsparcia wyrosła na zasadnicze uzbrojenie armii, pikinierzy awansowali na strzelców, a pika znikła z niej na dobre, zastąpiona ostrzem mocowanym w lufie lub na niej – bagnetem.
Początkowo długie niczym ułomek piki, bagnety zaczęły z czasem maleć, aż w końcu piechota musiała zacząć się uzbrajać w dwa typy broni białej: przypominający krótką szablę tasak do walki wręcz bez karabinu i bagnet, zwykle typu kłujnego, mocowany tulejowo na lufie karabinu. Praktyka życia w polu wymagała w takim układzie noszenia jeszcze noża, którym można było ukroić jedzenie, lub użyć jako broni ostatniej szansy w zwarciu. Z czasem noszenie tego całego kramu zaczęło przeszkadzać i powstały bagnety nożowe – łączące kilka dotychczas rozłącznych funkcji. Ich wczesna forma stanowiła na dobrą sprawę tasak piechoty mocowany do lufy, ale wkrótce stały się bardziej poręczne, ewoluując w ciągu XX wieku w kierunku formy, którą znamy dziś: noża bojowego przypinanego do karabinu.
Ostatni okres tej ewolucji przypadł na lata dwóch wojen światowych, do których przystępowały armie w różnych stadiach ewolucji bagnetu – jedne z długimi tulejowymi bagnetami kłujnymi tkwiącymi głęboko w XIX wieku (Francja, Rosja), inne z równie długimi i bezużytecznymi bagnetami nożowymi blisko spokrewnionymi z tasakiem piechoty (Japonia, Wielka Brytania) – i wreszcie takie, w których bagnet osiągnął już formę nowoczesną (Niemcy). Co ciekawe, w trakcie II wojny światowej, która przyniosła prototypy współczesnych bagnetów-noży (amerykański M4 był po prostu nożem bojowym M3 Camillusa zaopatrzonym w pierścień jelca i zatrzask głowicy do mocowania go na karabinku M1) widzimy chwilowy nawrót bagnetów kłujnych, po części nawet tulejowych (angielskie „gwoździe”).

COLT-niebieski DRUK_MOJA
sordin_1.3A4_3_black_27112020_4SHOOTER_MOJA
_okl_IV_Militaria [Strzal-Bushnell-Lunety-obserwacyjne_1-1]_Nov
COLT zielony_MOJA
_okl_II_KALIBER_GGG_v2
Militaria [Strzal-ASG-Infidels_1-3]_Nov20_MOJA
image description
Militaria [Strzal-Leatherman-Beauty_1-3]_Nov20_MOJA
Magazyn_Uzbrojenia_reklama doruk krzywe
Militaria [Strzal-Pentagon_1-3]_Nov20_MOJA
KALIBER_caldwell_first_tacticalv4
sordin_1.3A4_3_white-27112020_4SHOOTER_MOJA
SPC_Magpul_MOJA
SPC_strzal.pl_specshop_MOJA
Prenumerata 210x285_X.2020- do druku
_4SHOOTER_Tanfoglio-A4-062018- dobry qr
_BRATERSTWO_jak-uzyskac-bron
Jak legalnie uzyskać broń palną?
_Rekl INCORSA_Stribog-Schmeisser_akcept
Militaria [Strzal-Infidels-Mechanix_1-1]_Nov20_B
COLT-niebieski DRUK_MOJA
sordin_1.3A4_3_black_27112020_4SHOOTER_MOJA
_okl_IV_Militaria [Strzal-Bushnell-Lunety-obserwacyjne_1-1]_Nov
COLT zielony_MOJA
_okl_II_KALIBER_GGG_v2
Militaria [Strzal-ASG-Infidels_1-3]_Nov20_MOJA
image description
Militaria [Strzal-Leatherman-Beauty_1-3]_Nov20_MOJA
Magazyn_Uzbrojenia_reklama doruk krzywe
Militaria [Strzal-Pentagon_1-3]_Nov20_MOJA
KALIBER_caldwell_first_tacticalv4
sordin_1.3A4_3_white-27112020_4SHOOTER_MOJA
SPC_Magpul_MOJA
SPC_strzal.pl_specshop_MOJA
Prenumerata 210x285_X.2020- do druku
_4SHOOTER_Tanfoglio-A4-062018- dobry qr
_BRATERSTWO_jak-uzyskac-bron
Jak legalnie uzyskać broń palną?
_Rekl INCORSA_Stribog-Schmeisser_akcept
Militaria [Strzal-Infidels-Mechanix_1-1]_Nov20_B
previous arrow
next arrow
1.STRZAL.pl_2016.11_OKLADKA_LISTOPAD
2.STRZAL.pl_2016.12_OKLADKA_GRUDZIEN
3.STRZAL.pl_2017.01_OKLADKA_STYCZEN
4.STRZAL.pl_2017.02_OKLADKA_LUTY
5.STRZAL.pl_2017.03_OKLADKA_MARZEC
6.STRZAL.pl_2017.04_OKLADKA_KWIECIEN
7.STRZAL.pl_2017.05_OKLADKA_MAJ
8.STRZAL.pl_2017.06_OKLADKA_CZERWIEC
9.STRZAL.pl_2017.07-08_OKLADKA_LIPIEC-SIERPIEN
10.STRZAL.pl_2017.09_OKLADKA_WRZESIEN
11.STRZAL.pl_2017.10_OKLADKA_PAZDZIERNIK
12.STRZAL.pl_2017.11_OKLADKA_LISTOPAD
13.STRZAL.pl_2017.12_OKLADKA_GRUDZIEN
STRZAL.pl styczen 2018
STRZAL.pl luty 2018
STRZAL.pl marzec 2018
STRZALpl_2018-04
_N18 STRZAL.pl maj 2018
STRZAL.pl czerwiec 2018
STRZAL.pl lipiec-sierpien 2018
21.STRZAL.pl okladka
STRZAL.pl pazdziernik 2018
STRZAL.pl listopad 2018
24.STRZAL.pl grudzien 2018
25.STRZAL.pl styczen 2019
26.STRZAL.pl luty 2019
27.STRZAL.pl marzec 2019
28.STRZAL.pl kwiecien 2019
STRZAL.pl_maj_2019
30.STRZAL.pl okladka
31.STRZAL.pl lipiec-sierp 2019
32.STRZAL.pl wrzesien 2019
33.STRZAL.pl pazdziernik 2019
STRZAL.pl listopad 2019
35.STRZAL.pl grudzien 2019
36.STRZAL.pl styczen 2020
37.STRZAŁ.pl-luty-2020
39.STRZAL.pl kwiecien-maj 2020
STRZAL.pl_OKLADKA_2020.06_CZERWIEC
STRZAL.pl lipiec-sierpien 2020
Okladka I_2020 Specjal
42.STRZAL.pl wrzesień 2020
43.STRZAL.pl pazdziernik 2020
44.STRZAL.pl listopad 2020
45.STRZAL.pl grudzien 2020
46.STRZAL.pl styczen 2021
47.STRZAL.pl luty 2021
previous arrow
next arrow