2020/09/07

W sierpniu 1948 roku armia czechosłowacka przyjęła do uzbrojenia najnowocześniejszy wówczas pistolet maszynowy świata – Samopal vz. 48. Na jego dalszych losach w dużej mierze zaważyły przemiany polityczne, zachodzące wówczas w naszej części Europy.

Lata 1945–1948 były dla czechosłowackich konstruktorów pistoletów maszynowych okresem burzy i naporu. Pozostając przy romantycznych cytatach, w tym okresie nad ich głowami rozbiła się istna „bania z poezją”, niczym Mickiewiczowi w Dreźnie. Dorobek pięciu lat prac nad nowatorskimi koncepcjami broni indywidualnej piechoty, prowadzonych na zamówienie okupanta, posunął ich umiejętności i dostępną technologię produkcji na poziom niedostępny komercyjnym przedsiębiorstwom przed wojną. I był to wysiłek, trzeba dodać, całkowicie dla III Rzeszy bezproduktywny. Bowiem mimo olbrzymich inwestycji, transferów technologii, wielu lat wytężonej pracy czeskich konstruktorów i kilometrów bieżących sążnistej sprawozdawczości – poza karabinem przeciwpancernym PzB SS M.41 ani jeden z ukończonych w tym okresie modeli broni strzeleckiej nie został przyjęty do uzbrojenia Wehrmachtu. Niemcy używali jedynie produkowanych w czasie okupacji konstrukcji przedwojennych (pistolety ČZ 27, karabiny Mausera, karabiny maszynowe ZB 26, 30, 53 i 60), a potem własnych, wdrażanych w zakładach Protektoratu (MG 34 w Brnie, MG 17 w Uherskim Brodzie, Walther P.38 w Hradku nad Nisou). Teraz te wszystkie latami tłumione pomysły wyszły na światło dzienne.

Ten powojenny gejzer peemów był tym bardziej niezwykły, że Czesi nie mieli wielu doświadczeń w użytkowaniu i konstruowaniu broni tego rodzaju. Przed wojną, jak większość armii europejskich, nie doceniali pistoletów maszynowych, a swój pierwszy model – vz. 38 Františka Myški z państwowych zakładów ČZ w Strakonicach – przyjęli do uzbrojenia właściwie przypadkiem (STRZAŁpl 2/19), jako broń… forteczną.
To już bardziej od wojska interesował się nimi czechosłowacki przemysł zbrojeniowy, stale poszukujący zagranicznych zamówień. Josef Koucký z brneńskiej Zbrojovki skonstruował udany (choć modnie przekombinowany, jak na lata 30. przystało) pistolet maszynowy ZK-383. W latach 1940–1947 wyprodukowano ich łącznie około 6000 egzemplarzy – wysłanych do Bułgarii, Słowacji, Niemiec, a po wojnie do Wenezueli, Boliwii i na Bliski Wschód.
Konkurentem Kouckiego w ZB był sam Václav Holek, słynny twórca erkaemu ZB 26, który w sierpniu 1937 roku złożył wniosek patentowy na własny model peemu z mechanicznym podajnikiem gwiazdowym i magazynkiem ułożonym poziomo, w osi broni (który po wojnie rozwinął się w futurystyczny ZB 47, STRZAŁpl 12/18)

Ilustracje: David Pazdera

COLT-niebieski DRUK_MOJA
sordin_1.3A4_3_black_27112020_4SHOOTER_MOJA
_okl_IV_Militaria [Strzal-Bushnell-Lunety-obserwacyjne_1-1]_Nov
COLT zielony_MOJA
_okl_II_KALIBER_GGG_v2
Militaria [Strzal-ASG-Infidels_1-3]_Nov20_MOJA
image description
Militaria [Strzal-Leatherman-Beauty_1-3]_Nov20_MOJA
Magazyn_Uzbrojenia_reklama doruk krzywe
Militaria [Strzal-Pentagon_1-3]_Nov20_MOJA
KALIBER_caldwell_first_tacticalv4
sordin_1.3A4_3_white-27112020_4SHOOTER_MOJA
SPC_Magpul_MOJA
SPC_strzal.pl_specshop_MOJA
Prenumerata 210x285_X.2020- do druku
_4SHOOTER_Tanfoglio-A4-062018- dobry qr
_BRATERSTWO_jak-uzyskac-bron
Jak legalnie uzyskać broń palną?
_Rekl INCORSA_Stribog-Schmeisser_akcept
Militaria [Strzal-Infidels-Mechanix_1-1]_Nov20_B
COLT-niebieski DRUK_MOJA
sordin_1.3A4_3_black_27112020_4SHOOTER_MOJA
_okl_IV_Militaria [Strzal-Bushnell-Lunety-obserwacyjne_1-1]_Nov
COLT zielony_MOJA
_okl_II_KALIBER_GGG_v2
Militaria [Strzal-ASG-Infidels_1-3]_Nov20_MOJA
image description
Militaria [Strzal-Leatherman-Beauty_1-3]_Nov20_MOJA
Magazyn_Uzbrojenia_reklama doruk krzywe
Militaria [Strzal-Pentagon_1-3]_Nov20_MOJA
KALIBER_caldwell_first_tacticalv4
sordin_1.3A4_3_white-27112020_4SHOOTER_MOJA
SPC_Magpul_MOJA
SPC_strzal.pl_specshop_MOJA
Prenumerata 210x285_X.2020- do druku
_4SHOOTER_Tanfoglio-A4-062018- dobry qr
_BRATERSTWO_jak-uzyskac-bron
Jak legalnie uzyskać broń palną?
_Rekl INCORSA_Stribog-Schmeisser_akcept
Militaria [Strzal-Infidels-Mechanix_1-1]_Nov20_B
previous arrow
next arrow
1.STRZAL.pl_2016.11_OKLADKA_LISTOPAD
2.STRZAL.pl_2016.12_OKLADKA_GRUDZIEN
3.STRZAL.pl_2017.01_OKLADKA_STYCZEN
4.STRZAL.pl_2017.02_OKLADKA_LUTY
5.STRZAL.pl_2017.03_OKLADKA_MARZEC
6.STRZAL.pl_2017.04_OKLADKA_KWIECIEN
7.STRZAL.pl_2017.05_OKLADKA_MAJ
8.STRZAL.pl_2017.06_OKLADKA_CZERWIEC
9.STRZAL.pl_2017.07-08_OKLADKA_LIPIEC-SIERPIEN
10.STRZAL.pl_2017.09_OKLADKA_WRZESIEN
11.STRZAL.pl_2017.10_OKLADKA_PAZDZIERNIK
12.STRZAL.pl_2017.11_OKLADKA_LISTOPAD
13.STRZAL.pl_2017.12_OKLADKA_GRUDZIEN
STRZAL.pl styczen 2018
STRZAL.pl luty 2018
STRZAL.pl marzec 2018
STRZALpl_2018-04
_N18 STRZAL.pl maj 2018
STRZAL.pl czerwiec 2018
STRZAL.pl lipiec-sierpien 2018
21.STRZAL.pl okladka
STRZAL.pl pazdziernik 2018
STRZAL.pl listopad 2018
24.STRZAL.pl grudzien 2018
25.STRZAL.pl styczen 2019
26.STRZAL.pl luty 2019
27.STRZAL.pl marzec 2019
28.STRZAL.pl kwiecien 2019
STRZAL.pl_maj_2019
30.STRZAL.pl okladka
31.STRZAL.pl lipiec-sierp 2019
32.STRZAL.pl wrzesien 2019
33.STRZAL.pl pazdziernik 2019
STRZAL.pl listopad 2019
35.STRZAL.pl grudzien 2019
36.STRZAL.pl styczen 2020
37.STRZAŁ.pl-luty-2020
39.STRZAL.pl kwiecien-maj 2020
STRZAL.pl_OKLADKA_2020.06_CZERWIEC
STRZAL.pl lipiec-sierpien 2020
Okladka I_2020 Specjal
42.STRZAL.pl wrzesień 2020
43.STRZAL.pl pazdziernik 2020
44.STRZAL.pl listopad 2020
45.STRZAL.pl grudzien 2020
46.STRZAL.pl styczen 2021
47.STRZAL.pl luty 2021
previous arrow
next arrow